Nieuws in het Land van de Glimlach

Ik ben nu al weer bijna drie weken in Thailand, en het is hoog tijd voor een blog update. Er gebeurt veel in de wereld, waarbij het perspectief vanuit Bangkok er anders uit ziet dan vanuit Amsterdam, als er al veel aandacht aan wordt besteed. In Westerse media zie ik belangrijke onderwerpen als de Europese vluchtelingencrisis, met de onthutsende foto van het verdronken jongetje op het strand, de activiteiten van IS in Palmyra en het Midden Oosten, het optreden van Donald Trump - the next president America will never elect? - en natuurlijk de verschillende crises op de financiële markten. Hier in Bangkok zien we eigenlijk alleen het laatste onderwerp een beetje worden belicht - China is tenslotte dichtbij - samen natuurlijk met de nasleep van de bommen die mijn aankomst hier verwelkomden. De andere onderwerpen zijn meer voor wat kleinere berichten op de buitenland pagina's. En verder is er veel binnenlands politiek nieuws over de nieuwe grondwet, die de Thaise junta hier wil invoeren, om het land zijn "democratie" terug te geven. Hoe houd je hier in Thailand een beetje bij wat er zo om je heen gebeurt?

Bommen in Bangkok

Bij mijn terugkeer in deze stad werd ik verwelkomd met explosief nieuws. De bom-aanslag bij het Erawan monument vond plaats tijdens mijn vlucht, maar direct bij aankomst liep mijn telefoon vol met bezorgde berichtjes van vrienden uit Nederland. Nieuws reist sneller dan de mens. Later die dag vond er nog een aanslag plaats, die geen wereldnieuws werd omdat hij mislukte. De bom die bedoeld was voor de passagiers op de drukke rivierboot-terminal Taksin, viel letterlijk in het water, en de explosie had voor de reizigers alleen een nat pak tot gevolg. Een derde bom, bij skytrain station Nana haalde ook het internationale nieuws niet, omdat hij tijdig werd ontdekt en onschadelijk gemaakt. Kennelijk zijn de internationale media alleen nog geïnteresseerd in slachtoffers, al veel minder in daders, en al helemaal niet in achtergronden. De belangrijkste vraag die de internationale community bezig houdt is blijkbaar of toeristen nog veilig zijn in deze stad, en of het imago van Bangkok als pleasure-city niet teveel schade oploopt.

Pax Obama

De VN Veiligheidsraad heeft unaniem het akkoord goedgekeurd dat vorige week met Iran is gesloten over de atoombommen en de sancties tegen dat land. Het sluiten van dat akkoord is zonder meer een van de belangrijkste gebeurtenissen in de wereldpolitiek van dit jaar, en het unaniem bekrachtigen ervan is zeker net zo belangrijk. Toch raakte dit nieuws in de Nederlandse media een beetje ondergesneeuwd door de “Griekse” crisis in Europa. Ten onrechte: deze Iraanse deal zal om een aantal redenen veel belangrijker blijken te zijn dan het geharrewar over de euro. Ook een andere belangrijke gebeurtenis deze week trok betrekkelijk weinig aandacht: het openen van ambassades van de VS en van Cuba in Havana en Washington. Ver van het bed blijkbaar voor de Nederlandse media, maar beide een belangrijke internationale kroon op het presidentschap van Obama. Ze dragen bij aan een stabielere wereld. Na een lange periode van oorlogvoeren door zijn neo-conservatieve voorganger, waarin de macht van de VS aanzienlijk afnam, en temidden van een economische crisis die daar mede door werd veroorzaakt, zou je nu kunnen spreken van het begin van een Pax Obama.

Doormodderakkoord

Toen ik gisteravond via internet naar het debat in het Griekse parlement keek (voor belangstellenden – nog terug te kijken via The Press Project op Youtube, met Engelse simultaanvertaling) kwamen herinneringen boven aan de spannende kamerdebatten uit de tijden van Joop Den Uyl en Hans Wiegel. Die gepassioneerde manier van debatteren zien we niet meer in Den Haag, politiek theater van de bovenste plank. En toch lag de uitkomst van tevoren vast: het onderhandelingsakkoord van afgelopen maandag werd met ruime meerderheid goedgekeurd, bij gebrek aan een valide alternatief. Europa en de Eurozone kunnen weer even verder, in de wetenschap dat de meest acute problemen in Griekenland kunnen worden opgelost. Het duurt nog even, maar er zal in Griekenland weer geld uit de pin-automaten komen, de schuldeisers IMF en ECB zullen met een noodlening worden afbetaald en de Europese leiders kunnen met een gerust hart aan de zomervakantie beginnen. In alle commentaren kun je lezen dat het akkoord onuitvoerbaar is, en dat de Griekse schuld nu naar Olympische hoogten stijgt, maar dat doet er niet toe. Dit is een Doormodderakkoord.

Kolen, staal en knoflook

Op het moment dat ik dit schrijf komen de eerste berichten uit Brussel dat er weer overeenstemming is over een nieuw pakket voor Griekenland. Een beetje witte rook dus, want of deze deal het langer houdt dan aanstaande woensdag, wanneer het parlement in Athene moet beslissen – het blijft de vraag. We hebben de bedragen de afgelopen week zien oplopen van 7 miljard euro (de laatste tranche van het bestaande hulppakket) naar nieuwe pakketten van 30, ruim 50 tot meer dan 80 miljard euro vanochtend. En in Brusselse wandelgangen werden ook nog hogere bedragen gefluisterd, zo kon men vernemen. Voor de rekenaars onder ons geef ik graag nog even het Europese bruto nationaal product als referentie: zo’n 14.000 miljard euro in het afgelopen jaar, dus in dat licht vallen die hulppakketten nog wel mee. De hoog oplopende controverses aan de tafel van de regeringschefs gaan naar mijn idee dan ook over veel meer dan geld.

Vrijheid voor de Grieken

Onder deze titel werden de boeken van Livius gebundeld, waarin de historicus de confrontatie van het oude Rome met de Griekse wereld beschrijft. Carthago was definitief verslagen, en de Romeinen wendden de blik naar het oosten. De Grieken werden bevrijd van de Macedoniërs, hun oude vijanden en bezetters, en geleidelijk opgenomen in het grote Romeinse rijk. Een referendum werd niet gehouden, en wie het niet beviel werd verkocht als slaaf of belandde in de arena. Aanvankelijk hadden de Romeinen nog wat kritiek op de Griekse decadentie, maar ze zagen al spoedig de voordelen en namen de Griekse cultuur uiteindelijk vrijwel integraal over, en ze verfraaiden hun stad met geroofd en geïmporteerd Grieks cultuurgoed.

Lente

Op een regenachtige zondagmiddag eind mei zit ik achter mijn laptop van de lente te genieten. Want dáárvoor was ik tenslotte teruggekomen uit het warme Bangkok – die mooie Nederlandse lente met dat frisse groen en die stralende zonneschijn. Wie de goden willen verderven die slaan ze met waanzin, zo wisten de oude Grieken al. Maar dat ook de weergoden haatdragend zijn was niet bij me opgekomen. Al met al een goede reden het begrip lente eens aan een nader onderzoek te onderwerpen. Van de Praagse lente tot aan de Arabische lente – als we iets positiefs verwachten gebruiken we de lente als beeld. Om niet zelden daarna verrast te worden door een hete zomer. Maar wie Stravinsky’s Sacre kent, weet dat ook lentes heel gewelddadig kunnen verlopen.